English
Federico García Lorca
Federico García Lorca (1898-1936) – urodził się w miasteczku Fuente Vaqueros pod Granadą, jako syn bogatego właściciela dużego gospodarstwa i nauczycielki. Dzięki rodzicom otrzymał wszechstronne wykształcenie: uczył się gry na gitarze i pianinie, od wczesnej młodości pisał wiersze, utwory dramatyczne i prozatorskie, rysował, malował i komponował utwory muzyczne, czasami występował i reżyserował. Studiował filologię i prawo w Granadzie, a następnie w Madrycie, gdzie mieszkał w Residencia de Estudiantes. Tam właśnie poznał Luisa Buñuela i Salvadora Dalí, z którymi łączyła go wieloletnia przyjaźń. Lata 1929-1930 spędził w Stanach Zjednoczonych, skąd odbył podróż na Kubę; w latach 1933-1934 przebywał w Buenos Aires i odbył podróż do Montevideo. Oficjalnie zadebiutował tomem prozy Impresiones y paisajes (1918); jego pierwszy zbiór poetycki Libro de poemas ukazał się w 1921 roku, jako dramatopisarz debiutował Czarami motylkowej panny w 1920 roku. W latach 1931-1936 kierował teatrem uniwersyteckim La Barraca, utworzonym z inicjatywy pierwszego rządu II Republiki.
Większość sztuk Lorki zwykło się odczytywać w kontekście ich związków z Andaluzją, choć ich metaforyka pozwala na wiele różnych interpretacji. Planował wydanie andaluzyjskiej „trylogii tragicznej” (pierwsze dwie części to Krwawe gody i Yerma, trzeciej nie zdążył napisać). W jego dorobku istotne miejsce zajmuje surrealistyczna Publiczność, scenariusz filmowy Podróż na księżyc i poetycki zbiór Poeta w Nowym Jorku oraz wiele innych utworów świadczących o związkach z awangardą poetycką i artystyczną.
Zginął 18 sierpnia 1936 roku, rozstrzelany przez nacjonalistów w Víznar, w pobliżu Granady.
W Polsce ukazało się wiele tekstów Lorki m.in. Krwawe gody, Dom Bernardy Alba, Publiczność, Sztuka bez tytułu oraz poezje (np. tom Poeta w Nowym Jorku). Pierwszy przekład Yermy (Yerma albo Bezpłodna Zofii Szleyen) wszedł w skład tomu Dramaty (Wydawnictwo Literackie 1968), a wystawiony został na scenie warszawskiego Teatru Ateneum w 1957 roku (reż. Janusz Warmiński). W przekładzie Jarosława Marka Rymkiewicza można było zobaczyć Yermę m. in. w 1968 roku na scenie Starego Teatru w Krakowie w reżyserii Bogdana Hussakowskiego. W tej antologii publikujemy sztukę Lorki w przygotowanym specjalnie na potrzeby tego wydania tłumaczeniu Marrodána Casasa.

« Wróć do listy książek

Tego autora
Słowa, rzeczy, imiona. Sześć sztuk z Hiszpanii.